Resultaten van het Behoefteonderzoek
Aan het behoefteonderzoek in 2007 uitgevoerd door de Seniorenraad van Tongeren i.s.m. het Seniorenhuis de Piepel, ondersteund door het O.C.M.W. van Tongeren en Provincie Limburg, en wetenschappelijk begeleid door de Vrije Universiteit van Brussel, werkten 600 60-plus-sers mee: 1 op 12 oudere Tongenaren vulde de vragenlijst in. 583 enquêtes waren bruikbaar.
De gemiddelde leeftijd van de ondervraagden was 72,1 jaar. 55,1% waren vrouwen en 44,9% mannen. De onderzochte groep was een representatieve steekproef van de seniorenpopulatie van Tongeren. Het gemiddelde aantal kinderen bleek 2,1 en het gemiddelde aantal kleinkinderen 3. Bijna 30% van de ondervraagden waren alleenstaanden. De rustoordbewoners werden niet opgenomen in het onderzoek omdat de gebruikte enquête niet op hen van toepassing was.
Wij geven u hier graag de voornaamste bevindingen.
Uit de vragen m.b.t. het inkomen bleek dat 43% vindt dat hij het eerder moeilijk heeft tot zeer moeilijk om rond te komen. 22,5% van de ouderen beschikt over een beperkt inkomen.
80% van de oudere Tongenaren woont in een huis dat zijn eigendom is, maar de gemiddelde ouderdom van de woningen bedraagt 50,9 jaar. Eén op twee vindt dat zijn woning niet helemaal aangepast is of één of ander gebrek vertoont. Vooral een probleem vormen de trappen, de afstand tot de voorzieningen, dat het huis te groot is, en dat er trappen zijn om het huis te betreden. 6,3% van de 60-plussers woont in bij de kinderen of omgekeerd, en dat is een opvallend hoog aantal.
Ook met betrekking tot het buurtleven ervaren senioren in Tongeren een aantal problemen. Eén op twee vindt het verkeer te druk in hun buurt. Drie op tien vinden dat er te weinig voorzieningen zijn. En één op vier vindt dat hij te weinig kennissen heeft in de buurt of dat er te weinig sociaal contact is.
Op de vraag wat er dan vooral ontbreekt antwoordt 50%: een gebrek aan openbare toiletten, 45% vindt dat er een zwembad zou moeten zijn in de buurt en 44% vindt dat er meer rustbanken moeten komen.
Niettegenstaande Tongeren een vrij rustige stad is hebben ouderen toch vaak last van onveiligheidsgevoelens. Meer dan 4 op 10 hebben schrik voor diefstal, 3 op 10 voelt zich onveilig in het verkeer en 3 op 10 heeft angst om op straat lastig gevallen te worden. Meer dan 1 op drie van de ouderen komt dan ook nooit buiten als het donker wordt.
Op verschillende manieren werd gepolst naar de gevoelens van eenzaamheid bij senioren: 22% heeft te kampen met ernstige eenzaamheidsgevoelens.
Als ouderen beroep doen op hulp en zorg betreft dat in 3 op tien van de gevallen hulp in het huishouden, 26% doet beroep op hulp voor zijn persoonlijke verplaatsingen en 14% heeft hulp nodig bij de persoonlijke verzorging. Meer dan de helft krijgt hulp vanwege de kinderen, 38% doet beroep op poets- en bejaardendiensten en 35% krijgt hulp van de partner. Als men niet tevreden is over de hulp is dat in 27% van de gevallen omdat men het te duur vindt, 14% vindt het een probleem dat de hulp niet onmiddellijk oproepbaar is en 14% vindt dat er gewoon te weinig hulp voorhanden is.
Er werd verder onderzocht hoe actief de senioren nog zijn en in welke mate zij participeren aan onze samenleving. Uit de antwoorden bleek o.a. dat 25% zelf hulp biedt aan een zieke, een familielid, kennis of buur. 16,5% doet vrijwilligers werk. En 16,3% zou eventueel bereid zijn om vrijwilligerswerk te doen zo men hem zou vragen.
6 op 10 senioren zijn nog lid van één of andere vereniging en bijna 1 op 5 zegt lid te zijn van een seniorenvereniging. Een optimistisch cijfer dat enigszins genuanceerd moet worden. Na effectieve telling bij de verenigingen zelf blijken 1326 ouderen lid te zijn van de gekende lokale seniorenverenigingen. Hoopvol is echter dat 31,6% eventueel lid zou willen worden.
Over het algemeen zijn de ouderen tevreden over de gemeentelijke dienstverlening. Als men vindt dat het beter kan dan betreft dat vooral de staat van de voetpaden 52%; de verkeersveiligheid 32%; de zichtbaarheid van politie op straat 24% en de groeninfrastructuur in 23% van de gevallen.
De hulpvragen van de Tongerse ouderen situeren zich vooral op het vlak van gezondheid nl. in 6 op 10 van de gevallen; 4 op 10 heeft hulp nodig bij het invullen van formulieren en meer dan 3 op 10 vindt dat er een tekort is aan informatie.
Het is natuurlijk de bedoeling om met die gegevens wat te gaan doen voor de ouderen. Een werkgroep is momenteel bezig met de opmaak van een seniorenbeleidsplan. In de loop van dit jaar worden de voorstellen voorgelegd aan het gemeentebestuur en de OCMW-raad. Wij houden u graag op de hoogte.